Wybór między szkoleniem z ISO 22000 a z FSSC 22000 ma istotne znaczenie dla organizacji z branży spożywczej. Obie ścieżki przygotowują audytorów do prowadzenia audytów wewnętrznych, jednak różnią się zakresem, wymaganiami dodatkowych programów i oczekiwaniami rynku.
Poniższy artykuł wyjaśnia kluczowe różnice, wskazuje grupy docelowe dla poszczególnych szkoleń oraz rozważa argumenty za wyborem szkolenia z FSSC 22000 jako preferowanej opcji. Jest to przegląd wymagań i potrzeb wynikający z wieloletniego doświadczenia w zarządzaniu jakością.
ISO 22000 to międzynarodowa norma określająca wymagania dla systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności, koncentrująca się na zarządzaniu zagrożeniami, komunikacji i systemowych procesach.
FSSC 22000 (Food Safety System Certification) łączy wymagania ISO 22000 z dodatkowymi wymaganiami programu PRP (prerequisite programmes - seria norm ISO 22002 np. ISO 22002-1) - specyficznymi dla branży oraz dodatkowymi wymaganiami schematu certyfikacji uznawanym przez GFSI (Global Food Safety Initiative). Dzięki temu FSSC 22000 oferuje bardziej kompleksowe podejście: poza elementami systemowymi ISO 22000 wymaga spełnienia dodatkowych standardów operacyjnych, dokumentacji i audytów zgodnych z oczekiwaniami rynku globalnego. W praktyce oznacza to, że audytor przeszkolony tylko w ISO 22000 może mieć braki wiedzy o specyficznych wymaganiach PRP i oczekiwaniach certyfikacyjnych GFSI, które są integralne dla Systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności FSSC.
Szkolenie z ISO 22000 (FSMS) jest odpowiednie dla organizacji, które chcą wdrożyć solidny system zarządzania bezpieczeństwem żywności oparty na procesach i komunikacji między interesariuszami. To dobry wybór dla firm koncentrujących się na wewnętrznej kontroli ryzyka i doskonaleniu systemu, które nie chcą wychodzić poza obręb norm ISO.
Poszerzony program z FSSC 22000 jest natomiast skierowany do przedsiębiorstw pragnących uzyskać lub utrzymać certyfikat akceptowany przez GFSI oraz do tych, które działają na rynkach wymagających wysokich standardów operacyjnych i ścisłej zgodności z PRP.
Podstawowa różnica polega na zakresie: ISO 22000 definiuje ramy systemowe, a FSSC 22000 dodaje specyficzne wymagania techniczne i audytowe oraz schemat certyfikacji. W kontekście audytów wewnętrznych, audytor FSSC 22000 musi znać zarówno aspekty systemowe ISO 22000, jak i praktyczne wymagania PRP oraz kryteria certyfikacyjne.
W wielu przypadkach szkolenie z FSSC 22000 jest inwestycją o większej wartości rynkowej. Powody, dla których warto rozważyć przygotowanie audytorów zawsze z FSSC 22000, nawet gdy organizacja posiada tylko ISO 22000, to m.in.:
zgodność z oczekiwaniami klientów i łańcucha dostaw;
lepsze przygotowanie audytorów do audytów certyfikacyjnych i złożonych audytów drugiej/strony trzeciej;
szersze rozumienie wymagań PRP i praktycznych procedur operacyjnych;
wyższy poziom wiarygodności w kontaktach z partnerami biznesowymi.
Oczywiście, decyzja zależy od profilu ryzyka, wielkości przedsiębiorstwa i wymagań rynkowych — dla firm działających lokalnie i niezmierzających do certyfikacji GFSI szkolenie ISO 22000 może być wystarczające.
Jednak w branży spożywczej, gdzie łańcuch dostaw jest globalny, a wymagania klientów rosną, FSSC 22000 daje przewagę konkurencyjną i praktyczne narzędzia do podniesienia poziomu bezpieczeństwa żywności.
Programy oferowane przez LEGATO Institute przygotowują uczestników do pełnienia funkcji Pełnomocnika ds. systemu oraz prowadzenia audytów wewnętrznych zgodnie z wymogami FSSC 22000 wersja 7.
Program obejmuje: strukturę i wymagania ISO 22000, specyficzne wymagania FSSC 22000 i PRP, planowanie i prowadzenie audytów wewnętrznych, dokumentowanie niezgodności oraz działania korygujące, ocenę skuteczności systemu oraz komunikację z zespołem zarządzającym i inspekcjami. Szkolenie kładzie nacisk na praktyczne umiejętności, studia przypadków i symulacje audytów, co zwiększa gotowość uczestników do wdrożeń zgodnie z wymaganiami i przyjmowanie audytów certyfikacyjnych. Każdy z uczestników otrzymuje imienny certyfikat.
Szkolenie HACCP (w tym GMP i GHP) zgodne z Codex Alimentarius uczy identyfikacji zagrożeń, analizy ryzyka i ustalania kluczowych punktów kontroli. To szkolenie dające podstawową wiedzę dla każdej organizacji przetwarzającej żywność, stanowiące fundament dla systemów w zakresie bezpieczeństwa produkcji żywności i opakowań.
Szkolenia te przygotowują audytorów do prowadzenia audytów wewnętrznych zgodnych ze standardami BRCGS i IFS, które mają swoje specyficzne wymagania operacyjne i dokumentacyjne. Przydatne dla firm zaopatrujących detalistów i sieci handlowe wymagające tych standardów.
Kultura bezpieczeństwa żywności to kluczowy element skutecznego systemu zarządzania. Szkolenie koncentruje się na budowaniu postaw, zaangażowaniu pracowników oraz mechanizmach utrzymania ciągłej poprawy i reakcji na incydenty.
Szkolenie z zakresu Food Defence wg PAS:96 obejmuje ocenę zagrożeń intencjonalnych, opracowanie planów ochrony, kontrolę dostępu i procedury reagowania kryzysowego. Jest niezbędne tam, gdzie ryzyko sabotażu lub zagrożeń celowych ma znaczenie dla bezpieczeństwa produktu.